Gea Hofstede blikt terug: ‘Een ongelooflijk mooie regio’

Na jarenlange inzet voor de regio heeft Gea Hofstede afgelopen maand afscheid genomen. Ze verruilt het wethouderschap in de gemeente Rheden voor het burgemeestersambt in de gemeente Oost Gelre. En dat betekent ook dat ze het stokje als bestuurlijk opdrachtgever van de Woondeal overdraagt. Een terugblik op haar regionale rol, de uitdagingen en de successen.

“In 2018 werd ik wethouder, vanaf dat moment ben ik altijd bij de regio betrokken geweest”, begint Hofstede. Aanvankelijk werd ze in de regionale samenwerking portefeuillehouder ‘Wonen’. Met de oprichting van de Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen kreeg ze binnen de opgave Groene Groei het aandachtsgebied Wonen. “Eigenlijk kwam van het een het ander”, blikt ze terug.

Woondeal

De eerste grote uitdaging diende zich aan in 2019, vlak voor de coronapandemie: het sluiten van de eerste Woondeal met het Rijk die uiteindelijk in 2020 werd ondertekend. “Met toen nog achttien gemeenten was het een hele klus om tot afspraken te komen waarin iedereen zich kon vinden. Maar het werd een succes.” Van daaruit kon worden gebouwd. Ze vervolgt: “Door deze Woondeal zaten we steeds vaker bij het ministerie aan tafel. Dat gaf ons de mogelijkheid om niet alleen plannen te maken. Maar ook daadwerkelijk projecten te realiseren en middelen binnen te halen, zoals impulsgelden voor de woningbouw.”

Volgens Hofstede zit de kracht van de Woondeal vooral in de onderlinge verbondenheid. “Het is niet achttien keer één, maar echt een verdubbelaar. Het is bijvoorbeeld best ingewikkeld om deze impulsgelden binnen te halen, daarvoor mogen we dan gebruik maken van de kracht van de centrumgemeenten. We helpen elkaar, wisselen kennis uit en trekken samen op. Niet alleen bij ingewikkelde aanvragen, ook bij bijvoorbeeld afspraken over de betaalbaarheid van sociale woningbouw.”

Uniformiteit als kracht

Hofstede noemt ook de uniformiteit een kracht: “Over heel wat onderwerpen hebben we in de regio in de afgelopen jaren duidelijke afspraken weten te maken. Denk aan de sociale huur, betaalbaarheid of de huisvesting van aandachtsgroepen, dit zijn mensen met een specifieke woonvraag of die zich in een kwetsbare positie bevinden. We hebben in de regio ook ‘fair share’ afgesproken. Dit betekent dat elke gemeente in de regio een eerlijk en passend aandeel neemt in de gezamenlijke opgaven op de woningmarkt. Dat is best een complexe afspraak, maar het is wel gelukt.”

De afgelopen jaren waren niet eenvoudig. Ook onderwerpen als stikstof, netcongestie, stijgende bouwkosten en discussies vanuit Den Haag kwamen voorbij. Toch bleef de regio doorbouwen. “Dat vind ik misschien wel het grootste compliment aan alle collega’s: we bleven focus houden op onze opgave. Met succes, want in 2024 hebben we zelfs méér woningen gebouwd dan afgesproken. Als enige regio in de provincie.” Hofstede schrijft dit toe aan de vasthoudendheid en samenwerking in de regio. “We hebben de plannen op orde, we werken gebiedsgericht en we houden elkaar vast. Gewoon doorgaan met wat werkt.”

Koplopersregio

Hofstede kijkt op verschillende dingen met trots terug. “Dat wij de eerste regio zijn waar ook marktpartijen betrokken zijn bij de Woondeal. En dat we de eerste regio zijn met afspraken op het gebied van wonen en zorg. De Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen is zelfs de koploperregio voor wonen en zorg, dat hebben we met elkaar toch mooi voor elkaar gebokst.” Ze noemt ook de bemiddelingstafel die in het Rijk van Nijmegen succesvol is. Aan deze tafel zitten gemeenten, woningcorporaties en zorgorganisaties. Met als doel concrete huisvestingsknelpunten voor specifieke groepen inwoners op te lossen. “Ik word er heel blij van dat deze tafel nu ook in de regio Arnhem een plek krijgt. En nog mooier: van de kennis die in Arnhem wordt opgedaan, leert Nijmegen weer en vice versa. Dat is precies de kracht: wat hier werkt, versterken we daar.”

Het een niet zonder het ander

Toch is er in de regionale samenwerking altijd een spanningsveld tussen regionale en lokale belangen. Hofstede kon er goed mee omgaan. “Natuurlijk was het niet altijd makkelijk. In Rheden werd bijvoorbeeld de afspraak om 30 procent sociaal te bouwen best wel een thema. Ook dan ga je achter het besluit van de regio staan en verdedig je het in je eigen gemeenteraad. Dan leg je het hele verhaal uit, dus inclusief alle argumenten die er ook toe doen: mobiliteit, klimaatdoelen, woningbouwimpuls, landschap. Het één kan niet zonder het ander. We komen niet van Rheden in Nijmegen zonder goede verbindingen. Durf een ander iets te gunnen, daar heeft je eigen gemeente dan ook baat bij.”

Wat ze achterlaat? “Een ongelooflijk mooie regio, die goed op de kaart staat bij het Rijk. Een regio met bevlogen bestuurders die gaan voor het belang van hun inwoners. Daar mogen we trots op zijn”, zegt ze. Zelf verhuist ze naar de Achterhoek. “Maar Nederland stopt niet bij de grens van Zevenaar. Ik hoop dat de verbinding blijft. We hebben elkaar nodig.”